Spłata zadłużenia podatkowego za członka rodziny a podatek od darowizny.
Bezpośrednia spłata zaległości podatkowych członka rodziny może zostać uznana za darowiznę, a jednocześnie nie spełnić warunków zwolnienia przewidzianego dla najbliższych. Takie stanowisko zajął Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 2 stycznia 2026 r. Dla podatników oznacza to, że liczy się nie tylko rodzinny charakter pomocy, lecz także sposób przekazania pieniędzy.
Brat spłacił zaległość siostry.
Sprawa dotyczyła podatniczki, za którą brat częściowo uregulował zaległości wobec urzędu skarbowego. Środki nie wpłynęły na jej konto. Brat przelał je bezpośrednio na rachunek urzędu, wskazując w tytułach przelewów dane i zobowiązania siostry. Urząd zaksięgował wpłaty we właściwych sprawach.
Pomoc miała charakter nieodpłatny. Brat nie oczekiwał zwrotu pieniędzy, wynagrodzenia ani ustanowienia zobowiązania zwrotnego. Podatniczka uznała więc, że spłata jej długu stanowi przysporzenie majątkowe, które można zakwalifikować jako darowiznę.
Dlaczego podatniczka oczekiwała zwolnienia.
Rodzeństwo należy do kręgu najbliższej rodziny objętego zwolnieniem na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Podatniczka argumentowała, że bankowe potwierdzenia przelewów pozwalają jednoznacznie ustalić darczyńcę, obdarowaną, wysokość świadczenia i jego cel. Jej zdaniem nie było konieczne wcześniejsze przekazanie pieniędzy na własny rachunek, skoro środki posłużyły bezpośrednio do spłaty jej zobowiązania.
Stanowisko Dyrektora KIS.
Dyrektor KIS nie podzielił tego stanowiska. Zwrócił uwagę, że zwolnienie darowizny pieniędzy dla najbliższej rodziny wymaga spełnienia wszystkich warunków ustawowych. Nabycie należy zgłosić na formularzu SD-Z2 w ustawowym terminie, a otrzymanie środków udokumentować w sposób wskazany w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy.
Wymagany dowód powinien potwierdzać przekazanie pieniędzy:
- na rachunek płatniczy nabywcy;
- na inny rachunek nabywcy prowadzony w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej;
- przekazem pocztowym.
Organ uznał, że przelew bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego nie odpowiada temu wymaganiu. Nie był to również przelew na subkonto wyodrębnione dla obdarowanej w ramach rachunku osoby trzeciej. Samo złożenie formularza SD-Z2 nie mogłoby więc uzupełnić brakującego warunku dokumentacyjnego.
Możliwe skutki podatkowe.
Według interpretacji środki przekazane przez brata, w części przekraczającej kwotę wolną, podlegają opodatkowaniu na zasadach właściwych dla I grupy podatkowej. W praktyce pomoc udzielona w celu spłaty jednego zobowiązania publicznoprawnego może zatem spowodować powstanie kolejnego obowiązku podatkowego.
Interpretacja indywidualna została wydana w konkretnej sprawie i nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa. Pokazuje jednak, że organy podatkowe rygorystycznie oceniają sposób udokumentowania darowizny pieniężnej. Sam cel świadczenia i możliwość prześledzenia przelewu mogą okazać się niewystarczające.
Jak ograniczyć ryzyko.
Przed spłatą zobowiązania członka rodziny warto ustalić, czy planowana czynność będzie darowizną oraz jak przeprowadzić ją zgodnie z warunkami zwolnienia. Należy również uwzględnić termin zgłoszenia SD-Z2, wartość wcześniejszych świadczeń od tej samej osoby i dokumenty potwierdzające przepływ pieniędzy. Jeżeli środki mają zostać przekazane bezpośrednio wierzycielowi obdarowanego, bezpieczniej jest wcześniej przeanalizować konsekwencje podatkowe konkretnego rozwiązania.
Każda sytuacja wymaga odrębnej oceny. Kancelaria pomaga w analizie skutków podatkowych darowizn, przygotowaniu zgłoszeń oraz sporach z organami podatkowymi.
Podstawa prawna i źródło.
Art. 4a ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn oraz interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 stycznia 2026 r.,
nr 0111-KDIB2-3.4015.409.2025.2.ASZ.
